ایران با دراختیار داشتن ۵ درصد از منابع معدنی سرب و روی جهان در رتبه ششم و با تولید سالیانه ۲۲۰ هزارتن شمش روی و ۱۸۰ هزارتن شمش سرب رتبه هشتم تولید جهانی را در این زمینه به خود اختصاص داده است. لزوم اتخاذ راهکارهای ویژه به منظور حفظ و ارتقای جایگاه جهانی ایران در حوزه سرب و روی منجر به تدوین برنامه راهبردی توسعه صنعت سرب و روی شد. این برنامه در اسفندماه ۱۳۹۹ توسط سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو) و با همکاری مجتمع سرب و روی مهدیآباد و شرکت مهندسی مشاور کوشا معدن به روی کاغذ آمد. در این برنامه شامل گزارشی از وضعیت موجود صنعت سرب و روی در ایران است.
مجموع ذخایر سرب ایران ۴/۲ میلیون تن و ذخایر روی ایران ۱۲/۵ میلیون تن است. همچنین در سال ۱۴۰۰، میزان استخراج فلز سرب و روی در ایران به ترتیب ۱۱۰ هزارتن و ۴۶۰ هزارتن بود. تولید شمش سرب در ایران ۲۰۰ هزار تن و ظرفیت آن یک میلیون تن است. همچنین میزان تولید شمش روی ۱۹۸ هزار تن و ظرفیت تولید آن ۴۷۴ هزار تن است. باتوجه به فاصله ۰/۶ و ۱/۳ کیلوگرم به ازای هرنفر برای سرانه سرب و روی در ایران نسبت به جهان، اهداف و پیشنیازها تدوین گردید. بدین منظور برای افق سال ۱۴۲۰، تولید ۳۹۲ هزار تن شمش سرب و ۶۰۰ هزار تن شمش روی، مصرف ۱۵۴ هزار تن شمش سرب و ۲۰۰ هزار تن شمش روی برای رسیدن به سرانه ۱/۵۳ و ۲ کیلوگرم به ازای هرنفر در سرب و روی پیشبینی و برنامهریزی شد.
پروژه اکتشافات سراسری سرب و روی، ارتقا و تغییر تکنولوژی در واحدهای فراوری سرب و روی، گسترش صنایع پاییندستی نظیر تولید باتری زینک-ایر، تولید پودر اکسید روی پیشرفته، تولید محصولات شیمیایی روی و تولید ورق الکتروگالوانایز عریض از جمله برنامههای اجرایی در راستای تحقق اهداف چشمانداز سال ۱۴۲۰ است. با اینحال برخی موارد در تدوین طرح مورد بررسی قرارنگرفتهاست.
- هسته و منطق اصلی طرح توسعه که برمبنای دستیابی به نرخ سرانه جهانی سرب و روی است نیاز به بررسی بیشتری دارد.
- ناترازی انرژی در این طرح مورد بررسی قرار نگرفتهاست.
- مشکلات مربوط به تامین ماده اولیه و ناهمگونی تکنولوژی تولید شمش با ذخایر سرب و روی کشور نیاز به ارائه راهکارها و برنامههای جدیتر و اجرایی دارد.
- نیاز به بازنگری و بررسی ظرفیتها و مجوزها و قوانین مربوط به صادرات و واردات احساس میشود.
- بررسی ظرفیت فیلترکیکها و قیمتگذاری خاک سرب و روی از مهمترین مواردی است که باید دقیقتر مورد بررسی قرار گیرد.
